Câu trả lời nhanh: Trước khi cất, hãy làm sạch giày theo đúng chất liệu, để khô hoàn toàn ở nơi thoáng mát, nhét giấy không axit hoặc dùng shoe tree để giữ phom, rồi đặt trong túi vải hoặc hộp có lỗ thông khí. Bảo quản giày ở nơi khô, mát, tránh nắng, nhiệt cao và không đặt trực tiếp trên nền ẩm. Nên kiểm tra định kỳ để phát hiện mốc, mùi hôi hoặc keo bị lão hóa.
1. Làm sạch giày trước khi cất
Không nên cất giày ngay sau khi vừa đi mưa, vận động hoặc tiếp xúc với bùn đất. Mồ hôi, bụi bẩn và hơi ẩm còn lại có thể tạo mùi, làm đổi màu vật liệu và thúc đẩy nấm mốc.
Trước tiên, tháo dây giày và lót giày nếu có thể. Dùng bàn chải mềm hoặc khăn khô để loại bỏ đất cát. Với giày vải, có thể lau từng vùng bằng khăn ẩm và dung dịch vệ sinh phù hợp. Giày da trơn nên dùng sản phẩm dành riêng cho da; không dùng xà phòng mạnh, chất tẩy gia dụng hoặc ngâm cả đôi giày trong nước. Giày da lộn và nubuck cần bàn chải chuyên dụng, tránh chà khi bề mặt đang ướt.
Đế giày cũng cần được làm sạch vì bụi bẩn ở các rãnh đế dễ giữ ẩm. Nếu giày có vết bẩn khó xử lý hoặc là vật liệu đặc biệt, hãy ưu tiên hướng dẫn chăm sóc từ chính thương hiệu.
2. Làm khô hoàn toàn, không dùng nhiệt mạnh
Sau khi vệ sinh, đặt giày ở nơi thoáng gió, có bóng râm và để khô tự nhiên. Không phơi trực tiếp dưới nắng gắt, sấy bằng máy nóng hoặc đặt cạnh bếp, lò sưởi. Nhiệt độ cao có thể làm da khô cứng, vật liệu tổng hợp biến dạng, màu sắc phai và lớp keo giữa đế với thân giày bị ảnh hưởng.
Có thể dùng khăn khô thấm bớt nước ở bên ngoài. Với giày bị ướt nhiều, nhét giấy trắng không in mực vào bên trong và thay giấy khi giấy đã ẩm. Không nhồi quá chặt vì có thể làm giày bị giãn hoặc mất phom. Chỉ chuyển sang bước đóng gói khi cả phần thân, lưỡi gà, lót và bên trong mũi giày đều khô.
3. Giữ phom giày trong thời gian dài
Giày không sử dụng lâu ngày thường bị móp mũi, gập thân hoặc xẹp gót nếu bị đặt sai tư thế. Shoe tree bằng gỗ là lựa chọn phù hợp cho nhiều loại giày da vì giúp duy trì phom và hỗ trợ hút một phần hơi ẩm. Với giày thể thao hoặc giày vải, giấy trắng không axit là phương án đơn giản hơn.
Đặt vật giữ phom vừa vặn, không ép căng thân giày. Dây giày nên được nới lỏng để giảm áp lực lên lỗ xỏ và phần mu bàn chân. Không xếp vật nặng lên trên, đặc biệt với giày có đệm mút, cổ giày mềm hoặc cấu trúc nhiều lớp.
4. Chọn nơi và vật dụng cất giữ phù hợp
Hộp giày nguyên bản có thể giúp hạn chế bụi, nhưng cần bảo đảm hộp không bị ẩm và không bịt kín hoàn toàn trong thời gian dài. Túi vải thoáng khí thường phù hợp hơn túi nilon kín, vì nilon dễ giữ hơi ẩm quanh giày. Nếu dùng hộp nhựa, nên chọn loại sạch, khô và có khả năng thông khí phù hợp.
Nơi cất giày cần mát, khô, tránh ánh nắng, nhà tắm, ban công hở và khu vực sát tường có dấu hiệu thấm ẩm. Có thể đặt gói hút ẩm bên cạnh giày, nhưng không để gói bị rách hoặc tiếp xúc trực tiếp với bề mặt dễ trầy.
Làm sạch và làm khô trước khi cất
Bước đầu tiên của việc bảo quản giày là loại bỏ bụi bẩn, mồ hôi và hơi ẩm còn sót lại. Với giày da hoặc da tổng hợp, dùng khăn mềm hơi ẩm lau bề mặt rồi để giày khô tự nhiên. Giày vải, lưới hoặc knit có thể được chải nhẹ bằng bàn chải mềm; không nên ngâm cả đôi nếu nhà sản xuất không cho phép.
Tháo dây giày và lót giày để từng bộ phận được thông thoáng. Nếu lót đã có mùi, hãy làm sạch riêng và chỉ cất khi khô hoàn toàn. Không đặt giày sát lò sưởi, máy sấy hoặc dưới nắng gắt vì nhiệt cao có thể làm keo giòn, da co rút và đế bị biến dạng.
Sau khi làm sạch, nhét giấy không chứa mực hoặc dùng shoe tree để giữ phom. Không nhồi quá chặt, đặc biệt với giày da mềm và giày có phần mũi mỏng.
Chọn nơi cất và vật liệu bao bọc
Giày nên được đặt ở nơi khô, mát, ít ánh sáng trực tiếp và có lưu thông không khí. Hộp giày nguyên bản có thể sử dụng nếu sạch, khô và không bị ẩm. Với giày cần cất nhiều tháng, túi vải không dệt hoặc túi cotton thường phù hợp hơn túi nylon kín vì hạn chế tình trạng hơi ẩm bị giữ lại.
Có thể đặt một gói hút ẩm nhỏ trong hộp, nhưng không để gói tiếp xúc trực tiếp với bề mặt giày. Hạt hút ẩm cần được thay hoặc sấy theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Không dùng long não, nước hoa hoặc chất khử mùi mạnh để “ướp” giày trong thời gian dài; các chất này có thể lưu mùi, gây kích ứng và ảnh hưởng đến vật liệu.
Giày da lộn và nubuck nên được bọc riêng, tránh cọ xát với bề mặt da trơn. Những đôi có chi tiết kim loại, đính đá hoặc lớp phủ đặc biệt cần được giữ theo hướng dẫn riêng của thương hiệu.
Những lỗi thường làm giày xuống cấp
Lỗi phổ biến nhất là cất giày khi vẫn còn ẩm do mưa, mồ hôi hoặc vệ sinh chưa khô. Môi trường kín và ẩm tạo điều kiện cho nấm mốc phát triển, đồng thời làm xuất hiện mùi khó chịu. Việc xếp giày chồng lên nhau cũng dễ gây móp phom, xước bề mặt và làm bẩn phần lót.
Không nên bôi dầu, xi hoặc kem dưỡng da lên mọi loại giày theo cùng một cách. Sản phẩm dành cho da trơn có thể làm da lộn bị bết hoặc đổi màu. Trước khi dùng, hãy thử trên một vùng khuất và đọc hướng dẫn chăm sóc của nhà sản xuất.
Ít nhất mỗi một đến hai tháng, nên mở hộp để kiểm tra mùi, độ ẩm, vết mốc và tình trạng keo. Nếu phát hiện mốc nhẹ, tách đôi giày khỏi các sản phẩm khác, đeo găng tay, làm sạch ở nơi thoáng khí và xử lý theo chất liệu. Không chà mốc trong phòng kín hoặc dùng hóa chất mạnh tùy ý.
Lưu ý về sức khỏe và thời gian bảo quản
Bụi mốc có thể gây hắt hơi, nghẹt mũi, ngứa mắt hoặc làm nặng hơn triệu chứng hen ở người nhạy cảm. Người có bệnh hô hấp, dị ứng với nấm mốc, trẻ nhỏ hoặc người suy giảm miễn dịch nên tránh trực tiếp vệ sinh đôi giày bị mốc nhiều. Nếu xuất hiện khó thở, khò khè, phát ban kéo dài hoặc triệu chứng không giảm sau khi rời khỏi môi trường mốc, cần liên hệ cơ sở y tế. Hướng dẫn xử lý tại nhà không thay thế chẩn đoán và điều trị chuyên môn.
